گورید؛ یگانه خانه بازالت منشوری جهان
در دل کویر پهناور خراسان جنوبی، جواهری زمینی وجود دارد که چشم هر زمینشناسی را خیره میکند؛ معدن بازالت منشوری گورید در شهرستان سربیشه، تنها نمونه منحصربهفرد این نوع سنگ در جهان است. سنگی که منشورهای طبیعیاش، حکایتی از میلیونها سال فعالیتهای زمینشناسی را به نمایش میگذارد و مسیرش از دل کویر، به اروپا و خلیج فارس میرسد.
معاون امور معادن سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان جنوبی، با اشاره به جایگاه ویژه معدن گورید گفت: در استان دو معدن بازالت وجود دارد؛ یکی بازالت معمولی در نازدشت سربیشه و دیگری بازالت منشوری در گورید. ذخیره قطعی معدن بازالت منشوری گورید حدود ۴۵۰ هزار تن است و معدن بازالت معمولی ۳۹۰ هزار تن برآورد شده است.
شادنوش، ادامه داد: در این دو معدن، ۱۴ نفر مشغول به کار هستند و از ابتدای سال جاری تاکنون، حدود هزار و ۳۵۰ تن سنگ بازالت استخراج شده است. شادنوش خاطرنشان کرد که سال گذشته نیز مجموع استخراج این دو معدن به ۲ هزار و ۵۴۰ تن رسیده است.
سنگ بازالت منشوری گورید با ساختار منشوری و زیبایی طبیعیاش، تنها نمونه در جهان است و در صنعت ساختمان، نماکاری و پروژههای عمرانی با ارزش افزوده بالا کاربرد دارد. این سنگ نه تنها در داخل کشور، بلکه به کشورهای اروپایی از جمله ایتالیا و آلمان و همچنین کشورهای حاشیه خلیج فارس صادر میشود.
کارشناسان زمینشناسی بر این باورند که منشورهای طبیعی این بازالت، حاصل میلیونها سال فعالیتهای آتشفشانی و خنک شدن سریع گدازههاست؛ پدیدهای که در کمتر نقطهای از جهان به شکل گورید دیده میشود. ساختار هندسی منظم و مقاومت بالای این سنگ، آن را به یکی از مصالح پرطرفدار در پروژههای معماری و محوطهسازی بدل کرده است.
با توجه به ظرفیت بالای ذخایر و محدود بودن استخراج، معدن گورید نه تنها یک فرصت اقتصادی، بلکه یک میراث طبیعی و علمی نیز محسوب میشود؛ جایی که پژوهشگران داخلی و خارجی میتوانند ساختار زمینشناسی بینظیر آن را مطالعه کنند و صنعتگران، از مزیتهای آن بهره ببرند. سنگ بازالت منشوری گورید، بیشتر از یک معدن است؛ نمونهای زنده از تاریخ زمین و هنر طبیعت که زیر آسمان پهناور خراسان جنوبی شکل گرفته است. هر منشور آن، نشانهای از صبر میلیونها ساله زمین و قدرت طبیعی در شکلدهی به ساختارهای شگفتانگیز است. این معدن، پلی میان علم، صنعت و هنر است؛ جایی که زمینشناسی و اقتصاد با هم میآمیزند و سربیشه را به نقطهای منحصربهفرد در نقشه جهانی بازالت تبدیل کرده است.