۴۱۷ خانه، ۴۳ هزار نیازمند/ مسکن حمایتی زیر خط نیاز
با وجود تحویل ۴۱۷ واحد مسکونی به مددجویان خراسان جنوبی، فاصله میان نیاز واقعی و مسکن تأمینشده همچنان عمیق است؛ فاصلهای که برای بیش از ۴۳ هزار خانوار تحت حمایت کمیته امداد، «خانه» را به رؤیایی دور تبدیل کرده است.
مدیرکل کمیته امداد امام خمینی(ره) خراسان جنوبی از تحویل ۴۱۷ واحد مسکونی به مددجویان این نهاد خبر میدهد؛ خانههایی که حاصل تفاهمنامههای اجرایی با بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و بسیج سازندگی است. محمد عرب در اینباره میگوید: در قالب طرح ساخت مسکن نیازمندان، سهمیه استان ۹۵۴ واحد مسکونی تعیین شده که تاکنون ۴۱۷ واحد آن به مددجویان تحویل شده است.
نیمه راه یک وعده بزرگ
اعداد، در نگاه نخست امیدوارکنندهاند؛ ۴۱۷ خانواده، صاحب سرپناه شدهاند. اما وقتی این عدد کنار آمار ۴۳ هزار خانوار تحت حمایت کمیته امداد استان قرار میگیرد، تصویری دیگر شکل میگیرد؛ تصویری از راهی طولانی که هنوز تا تأمین حداقلیترین نیاز انسانی، یعنی مسکن، باقی مانده است.
به بیان سادهتر، کمتر از یک درصد جامعه هدف کمیته امداد در خراسان جنوبی تاکنون از طرح مسکن بهرهمند شدهاند. آماری که نشان میدهد هرچند گامهایی برداشته شده، اما فاصله تا تحقق عدالت مسکنی، همچنان زیاد است.
کلید خروج از چرخه فقر
مدیرکل کمیته امداد استان، مسکن را پایه توانمندسازی خانوادههای محروم میداند و تأکید میکند: مسکن مناسب نقش مهمی در ارتقای کیفیت زندگی خانوادههای نیازمند دارد و میتواند زمینهساز خروج از فقر و توانمندسازی آنان باشد.
واقعیت هم همین است. خانوادهای که هر ماه نگران تمدید اجاره، افزایش ودیعه یا تخلیه ناگهانی است، فرصتی برای برنامهریزی، آموزش فرزندان یا سرمایهگذاری روی آینده خود ندارد. نبود مسکن پایدار، فقر را بازتولید میکند و چرخه آسیبهای اجتماعی را تداوم میبخشد.
زخمی که هنوز باز است
در کنار ساخت مسکن، کمیته امداد تلاش کرده بخشی از فشار اجارهنشینی را نیز کاهش دهد. عرب در این زمینه میگوید: در نیمه نخست سال ۱۴۰۴، بیش از هزار مددجو از کمکهزینه ودیعه و اجاره مسکن بهرهمند شدند.
بر اساس اعلام وی، ۱۶ میلیارد و ۴۴۰ میلیون ریال برای ودیعه مسکن اختصاص یافته و ۱۱۶ مددجو نیز تسهیلات بانکی به ارزش ۱۰۳ میلیارد و ۳۰۰ میلیون ریال دریافت کردهاند؛ اقدامی که به گفته مسئولان، نقش مهمی در تثبیت وضعیت سکونت خانوادههای نیازمند داشته است.
اما کارشناسان اجتماعی معتقدند این حمایتها، اگرچه ضروری است، اما بیشتر جنبه «مسکن موقت» دارد؛ مُسکنی برای دردی مزمن. تا زمانی که عرضه مسکن حمایتی متناسب با حجم نیاز افزایش نیابد، کمکهای اجارهای تنها زمان بحران را به تعویق میاندازد.
دعوت از خیران
کمیته امداد برای ادامه این مسیر، دست یاری به سوی خیران دراز کرده است. عرب در این باره میگوید: خیران میتوانند از طریق کد دستوری، سامانه نیکوکاری و مراجعه حضوری، در طرحهای مسکن محرومان مشارکت کنند.
نقش خیران در استانهایی مانند خراسان جنوبی، که از نظر اقتصادی در زمره مناطق کمبرخوردار قرار دارند، حیاتی است. با این حال، اتکای صرف به کمکهای مردمی، نمیتواند جایگزین یک سیاست جامع و پایدار دولتی در حوزه مسکن اجتماعی شود.
تحویل ۴۱۷ واحد مسکونی، بیتردید نقطهای روشن در کارنامه نهادهای حمایتی استان است؛ نقطهای که زندگی صدها خانواده را دگرگون کرده و به آنها حس امنیت و ثبات بخشیده است. اما در سوی دیگر، دهها هزار خانوار همچنان چشمانتظارند.
سهمیه ۹۵۴ واحدی استان هنوز به نیمه نرسیده و فاصله میان وعدهها و واقعیتهای میدانی، پرسشهای جدی را پیش روی سیاستگذاران قرار میدهد:آیا سرعت ساخت و تأمین مسکن متناسب با حجم نیاز است؟