قاین پایلوت پزشک خانواده
رئیس دانشگاه علوم پزشکی در نشست خبری اظهار کرد: سلامت در کنار امنیت، یکی از مهم‌ترین شاخص‌های توسعه‌یافتگی کشورها به شمار می‌رود و دولت‌ها بخش قابل توجهی از منابع خود را برای ارتقای این حوزه اختصاص می‌دهند.
وی افزود: اگرچه سهم اعتبارات سلامت در ایران همواره کمتر از نیازهای این بخش بوده است، اما مهم‌تر از میزان منابع، نحوه مدیریت و هدایت صحیح آن‌ها برای دستیابی به اهداف نظام سلامت است.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند با بیان اینکه مأموریت وزارت بهداشت تأمین سلامت جسمی، روانی و اجتماعی مردم به صورت عادلانه و در دسترس همگان است، گفت: جمهوری اسلامی ایران در استقرار نظام شبکه بهداشت از کشورهای پیشرو بوده و این الگو در سطح بین‌المللی نیز موفق ارزیابی شده است.
گنجی‌فرد ادامه داد: تجربه کشورهای مختلف نشان می‌دهد اجرای برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع یکی از مؤثرترین راهکارها برای ساماندهی خدمات سلامت، مدیریت منابع و جلوگیری از ارائه خدمات غیرضروری است؛ البته این برنامه در هر کشور متناسب با شرایط، امکانات و ساختار نظام سلامت همان کشور طراحی و اجرا می‌شود.
ساماندهی مسیر ارائه خدمات درمانی
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند با تأکید بر اینکه اجرای پزشکی خانواده به معنای محدود کردن خدمات نیست، بلکه ساماندهی مسیر ارائه خدمات درمانی است، اظهار کرد: در این نظام، هر فردی که خدمات بیشتری ارائه دهد، متناسب با عملکرد خود از دریافتی بهتری نیز برخوردار خواهد شد.
گنجی‌فرد افزود: اگر مسیر مراجعه بیماران در نظام سلامت به‌صورت علمی و استاندارد تعریف نشود، هر فرد می‌تواند بدون نیاز واقعی و صرفاً بر اساس تشخیص شخصی، در یک روز به چندین پزشک متخصص و فوق‌تخصص مراجعه کند؛ موضوعی که علاوه بر تحمیل هزینه‌های سنگین به نظام سلامت، موجب افزایش استفاده از خدمات تشخیصی و درمانی غیرضروری خواهد شد.
یکی از پیامدهای نبود نظام ارجاع
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند با بیان اینکه یکی از پیامدهای نبود نظام ارجاع، افزایش پرداخت از جیب بیماران است، گفت: در شرایطی که مراجعه‌ها بدون برنامه انجام شود، بیمه‌ها و نظام سلامت امکان پوشش همه هزینه‌ها را نخواهند داشت و در نهایت بخش بیشتری از هزینه‌های درمان بر دوش مردم قرار می‌گیرد. وی افزود: در این نظام، هر پزشک خانواده مسئولیت سلامت جمعیت مشخصی را بر عهده خواهد داشت؛ به‌گونه‌ای که در شهرها و روستاها، جمعیتی مشخص زیر پوشش هر پزشک قرار می‌گیرند و وی موظف است وضعیت سلامت افراد، نحوه پیشگیری، درمان بیماری‌های واگیر و غیرواگیر و همچنین مسیر ارجاع آنان را مدیریت و پیگیری کند.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند گفت: موضوعاتی مانند جوانی جمعیت، پیشگیری از بیماری‌ها، ارتقای سواد سلامت و ارجاع صحیح بیماران نیز از جمله اهداف اجرای این برنامه به شمار می‌رود.
وی با اشاره به چالش‌های اجرای این طرح افزود: مهم‌ترین بخش اجرای پزشک خانواده، تغییر رفتار در میان مردم و ارائه‌دهندگان خدمات سلامت است، زیرا سال‌ها مراجعه مستقیم به پزشکان متخصص و فوق‌تخصص به یک رویه عادی تبدیل شده و تغییر این الگو نیازمند فرهنگ‌سازی و اطلاع‌رسانی گسترده است. گنجی‌فرد ادامه داد: علاوه بر مردم، کارکنان نظام سلامت و پزشکان نیز باید در اجرای این برنامه مشارکت داشته باشند و بدون همکاری بخش خصوصی، اجرای کامل پزشک خانواده در بسیاری از مناطق امکان‌پذیر نخواهد بود، زیرا ظرفیت نیروی انسانی موجود به تنهایی پاسخگوی نیازهای این طرح نیست.
پنج شهر پایلوت
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند با اشاره به ساختار اجرایی برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع در کشور اظهار کرد: قاین در ردیف پنج شهر پایلوت کشور برای اجرای نظام ارجاع یا همان پزشک خانواده است. وی با اشاره به روند آغاز اجرای طرح پزشک خانواده گفت: از شهریور سال گذشته پنج شهر به عنوان پایلوت اجرای این برنامه انتخاب شدند و مراحل اجرایی آن به تدریج آغاز شد، اما در آن مقطع تنها کلیات طرح ابلاغ شد و بسیاری از دستورالعمل‌ها و جزئیات اجرایی هنوز نهایی نشده بود.
وی تصریح کرد: درباره برخی انتقادها مبنی بر اجرا نشدن طرح در زمان اعلام اولیه، باید تأکید کنم که دانشگاه علوم پزشکی بیرجند و شهرستان قائنات هیچ‌گونه کم‌کاری نداشتند و همگام با سایر دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور اقدامات لازم را انجام دادند، اما بخش قابل توجهی از برداشت‌های ایجاد شده ناشی از اطلاع‌رسانی نادرست بود، زیرا این تصور به وجود آمده بود که برنامه به طور کامل آماده اجراست؛ در حالی که بخش زیادی از شیوه‌نامه‌ها و جزئیات اجرایی، از جمله نحوه قراردادها، تنها در هفته‌های اخیر ابلاغ شده است.