مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی خبر داد: قطع درختان خشک برای جوان‌سازی تاغزارهای استان
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی، با اشاره به اجرای طرح مدیریت تاغزارها در برخی مناطق استان از جمله اسفدن گفت: این عملیات با هدف احیای تاغزارها، جوان‌سازی درختان و حفظ پایداری این عرصه‌ها انجام می‌شود و به معنای قطع گسترده یا ریشه‌کنی درختان نیست.
مهدی کرباسچی در گفت‌وگو با روزنامه امروز خراسان جنوبی ، با بیان اینکه درخت تاغ پس از گذشت چند سال ممکن است به‌تدریج دچار کاهش رشد و خشکیدگی شود، افزود: در برخی مناطق، عواملی مانند هجوم ملخ نیز به تاغزارها آسیب وارد کرده و موجب خشک‌شدن تعدادی از پایه‌های درختی شده است.
وی افزود: از این‌رو، مدیریت اصولی این عرصه‌ها برای جلوگیری از نابودی درختان و حفظ پوشش گیاهی ضروری است. مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی با تأکید بر اینکه انتخاب درختان برای قطع با دقت انجام می‌شود، تصریح کرد: در این طرح، تنها تعدادی از پایه‌هایی که دچار خشکیدگی شده‌اند یا در صورت اجرا نشدن عملیات اصلاحی در معرض نابودی کامل قرار دارند، انتخاب می‌شوند و بخش عمده درختان و پایه‌های سالم تاغزار حفظ خواهد شد.
کرباسچی ادامه داد: در عملیات مدیریت تاغزارها، بسته به وضعیت عرصه، بخشی از درختان به‌صورت محدود قطع و در برخی موارد نیز عملیات هرس انجام می‌شود تا شرایط برای احیای پوشش گیاهی و رشد مجدد فراهم شود.
وی تصریح کرد: بنابراین، هدف از این اقدامات از بین بردن تاغزارها نیست، بلکه مدیریت و تقویت آن‌ها برای تداوم حیات این منابع طبیعی است.
وی با اشاره به ویژگی‌های زیستی درخت تاغ اظهار کرد: این گونه گیاهی قابلیت رشد مجدد پس از قطع یا هرس اصولی را دارد و در شرایط مناسب می‌تواند از محل برش، شاخ‌وبرگ تازه تولید کند و به همین دلیل، عملیات اصلاحی روی پایه‌های منتخب، در صورت اجرای صحیح، می‌تواند به جوان‌سازی و افزایش شادابی آن‌ها کمک کند.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی با اشاره به نگرانی برخی کشاورزان و ساکنان مناطق پیرامونی درباره قطع درختان گفت: این نگرانی قابل درک است، اما باید توجه داشت که گونه‌های مختلف درختی واکنش یکسانی به قطع ندارند و تاغ از جمله گونه‌هایی است که ظرفیت رشد مجدد دارد. مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان جنوبی گفت: ازاین‌رو، نمی‌توان قطع محدود و اصولی پایه‌های منتخب تاغ را با نابودی کامل درختان یکسان دانست.
اگرچه استدلال مدیرکل منابع طبیعی استان مبنی بر قابلیت بازرویی درخت تاغ و ضرورت جوان‌سازی برای مقابله با اثرات هجوم ملخ و خشکی، از منظر علمی پذیرفتنی است، اما اجرای چنین طرح‌هایی همواره با یک ریسک بنیادین همراه است. مرز بسیار باریکی میان مدیریت اصولی و تخریب ناخواسته وجود دارد؛ چرا که عملیات قطع و هرس در عرصه‌های گسترده، نیازمند نظارتی دقیق و سخت‌گیرانه است تا تحت هیچ شرایطی، قطع محدود به بهانه‌ای برای بهره‌برداری غیرقانونی یا تخریب بی‌رویه تبدیل نشود.
تردید اصلی در اینجاست که آیا در شرایط فعلی تنش‌های شدید آبی و تغییرات اقلیمی استان، صرفاً با قطع درختان خشک، می‌توان تضمین کرد که گیاه تاغ توان بازرویی و شادابی مجدد را داشته باشد؟ یا اینکه استرس محیطی، اثرات مثبت این جوان‌سازی را خنثی کند؟ بنابراین، موفقیت این طرح نه در تعداد درختان قطع شده، بلکه در میزان نظارت بر اجرای صحیح عملیات و پایش نتایج در سال‌های آتی است تا اطمینان حاصل شود که این جراحی محیط‌زیستی، منجر به بهبودی تاغزارها شده است، نه تضعیف بیشتر آن‌ها.