دکتر حسین افشین، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور، در بازدید از دستاوردهای شرکت‌های مستقر در پارک علم و فناوری خراسان جنوبی، بومی‌سازی فناوری‌های راهبردی در حوزه‌های انرژی و رباتیک را از اولویت‌های دولت دانست و گفت: رفع موانع قانونی و بازارسازی هوشمند باید مسیر عبور ایده‌های فناورانه از مرحله نمونه‌سازی به تولید ثروت را هموار کند.
خورشید؛ فرصتی تازه برای
شرکت‌های فناور
افشین با اشاره به تمرکز ویژه دولت بر توسعه انرژی‌های خورشیدی، این حوزه را فرصتی بی‌نظیر برای شرکت‌های فناور عنوان کرد و افزود: رفع چالش‌های نظارتی با وزارت نیرو، شرط اصلی برای ورود محصولات فناورانه به بازار و تقویت زنجیره‌های ارزش در استان‌ها است. وی تأکید کرد شرکت‌های فناور باید با تکیه بر مزیت‌های رقابتی و شناخت دقیق نیاز صنایع، از تولیدات پراکنده عبور کرده و جایگاه خود را در بازارهای تخصصی تثبیت کنند.
۲۳۰ شرکت در پارک؛ ۱۶۰۰ نیروی متخصص پای کار فناوری
رئیس پارک علم و فناوری خراسان جنوبی نیز گفت: حدود ۲۳۰ شرکت فناور و دانش‌بنیان در این مجموعه مستقر هستند که حدود ۲۵ درصد آنها دانش‌بنیان بوده و در حوزه‌هایی مانند کشاورزی، الکترونیک، میکروالکترونیک و هوش مصنوعی فعالیت می‌کنند. سیدعلی ذوالفقاری افزود: فعالیت این مجموعه‌ها زمینه اشتغال یک‌هزار و ۶۰۰ نیروی متخصص را فراهم کرده است.
۷۲ میلیارد تومان تسهیلات جذب شد؛ ۱۴۰ میلیارد تومان در راه است
ذوالفقاری با اشاره به عملکرد مالی پارک علم و فناوری خراسان جنوبی اظهار کرد: این مجموعه در سال گذشته نخستین دستگاه اجرایی استان بود که موفق به جذب ۱۰۰ درصدی تسهیلات تبصره ۱۸ به مبلغ ۷۲ میلیارد تومان شد. وی ادامه داد: برای سال جاری نیز بیش از ۱۴۰ میلیارد تومان از محل منابع صندوق نوآوری و شکوفایی برای حمایت از شرکت‌های فناور مصوب شده که تزریق این منابع می‌تواند بخشی از مشکلات واحدهای تولیدی را برطرف کند.
دیوار کمبود فضا مقابل شرکت‌های دانش‌بنیان
رئیس پارک علم و فناوری خراسان جنوبی، کمبود فضای فیزیکی و زیرساخت را مهم‌ترین مانع توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان استان دانست و گفت: در جریان سفر معاون علمی رئیس‌جمهور، تأمین منابع مالی برای تکمیل زیرساخت‌هایی مانند خانه‌های خلاق و فضاهای کارگاهی دنبال می‌شود.
مالیات صنایع بزرگ، سوخت تازه
زیرساخت‌های فناوری
ذوالفقاری با اشاره به ظرفیت ماده ۱۱ قانون جهش تولید دانش‌بنیان گفت: استفاده از اعتبارات مالیاتی صنایع بزرگ استان یکی از راهکارهای اصلی برای توسعه زیرساخت‌های فناورانه در نیمه دوم سال است؛ اقدامی که برای نخستین بار در خراسان جنوبی کلید می‌خورد و می‌تواند تحول مهمی در این حوزه ایجاد کند.
از زرشک و معدن تا هوش مصنوعی؛ چشم‌انداز صادرات فناوری
به افغانستان
وی تقویت زنجیره‌های ارزش در حوزه‌های مزیت‌دار استان از جمله محصولات استراتژیک کشاورزی، معدن و فناوری اطلاعات را اولویت پارک علم و فناوری دانست و گفت: هدف‌گذاری این مجموعه با حمایت معاونت علمی ریاست‌جمهوری، توسعه صادرات محصولات دانش‌بنیان به افغانستان و تثبیت جایگاه شرکت‌های خراسان جنوبی در بازارهای بین‌المللی است.
بازدید از خانه خلاق اکبریه
در ادامه این سفر، معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور با جمعی از نخبگان و سرآمدان علمی استان دیدار و مطالبات و ایده‌های آنان را بررسی کرد.
همچنین دکتر حسین افشین به همراه استاندار خراسان جنوبی از محل احداث نخستین خانه خلاق و صنایع دستی استان در باغ تاریخی اکبریه بیرجند بازدید کرد و در جریان روند احداث و ظرفیت‌های پیش‌بینی‌شده برای فعالیت‌های خلاق و نوآورانه در حوزه صنایع دستی و اقتصاد خلاق قرار گرفت. حسین افشین معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان در ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان خراسان جنوبی اظهار کرد: رویکرد معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری در حمایت از استان‌ها، حرکت از اقدامات پراکنده به سمت شکل‌دهی زنجیره‌های ارزش منسجم، دارای برنامه، شاخص عملکرد و خروجی اقتصادی مشخص است.
علم و فناوری به تولید ثروت و ارزش افزوده منجر شود
وی ادامه داد: در خراسان جنوبی نیز ظرفیت‌های موجود باید به‌گونه‌ای ساماندهی شوند که علم و فناوری به تولید ثروت و ارزش افزوده منجر شود. معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور با اشاره به اولویت‌های پیشنهادی خراسان جنوبی افزود: چهار محور شامل زنجیره محصولات کشاورزی با تمرکز بر زرشک، زعفران، انار و گیاهان دارویی، گوهرسنگ‌ها، مس و بنتونیت برای توسعه زنجیره ارزش در استان مورد توجه قرار گرفته‌اند. افشین تأکید کرد: منظور از تعریف زنجیره ارزش، صرفاً انتخاب یک محصول یا عنوان نیست بلکه باید همه بازیگران آن از دانشگاه و شرکت دانش‌بنیان گرفته تا بخش خصوصی، سرمایه‌گذار، صندوق‌های مالی، پارک علم و فناوری، دستگاه‌های اجرایی و بخش بازرگانی مشخص باشند و نقش هر یک در تکمیل زنجیره به‌صورت شفاف تعریف شود. وی ادامه داد: ممکن است در یک حوزه، ظرفیت تولید مناسبی وجود داشته باشد اما حلقه فرآوری، دانش فنی، بازار یا سرمایه‌گذاری تکمیل نشده باشد؛ بنابراین حمایت معاونت علمی دقیقاً باید متوجه حلقه‌ای شود که مانع تبدیل ظرفیت موجود به محصول، درآمد و ثروت شده است. به گفته وی، برای هر یک از زنجیره‌های منتخب باید شاخص‌های کمی و قابل سنجش تعریف شود تا مشخص باشد اجرای برنامه چه میزان افزایش تولید، درآمد، سرمایه‌گذاری، صادرات، اشتغال و ارزش افزوده برای استان ایجاد خواهد کرد. معاون علمی، فناوری رئیس‌جمهور با بیان اینکه پس از تهیه بسته اجرایی زنجیره‌ها، امکان ورود صندوق‌های پژوهش و فناوری و سرمایه‌گذاران توانمند فراهم می‌شود خاطرنشان کرد: آمادگی داریم صندوق‌های مناسب را برای سرمایه‌گذاری در زنجیره‌های منتخب معرفی کنیم و در صورت لزوم، پروژه‌های پایلوت نیز برای عملیاتی شدن مدل توسعه تعریف شود.
ضرورت تقویت صندوق پژوهش و فناوری خراسان جنوبی
افشین در ادامه بر ضرورت تقویت صندوق پژوهش و فناوری خراسان جنوبی تأکید کرد و گفت: یک صندوق قدرتمند استانی می‌تواند فرآیند تأمین مالی شرکت‌های دانش‌بنیان را به‌طور جدی تسهیل کند؛ به‌گونه‌ای که شرکت‌ها بتوانند طرح‌های خود را در استان ارائه و پس از بررسی و تأیید، منابع مورد نیاز را نیز از همان مسیر دریافت کنند و برای هر درخواست مجبور به مراجعه به تهران نباشند.
وی افزود: در صورت تحقق افزایش سرمایه صندوق تا سطح مورد توافق در مهلت تعیین‌شده، ۴۰۰ میلیارد تومان خط اعتباری برای تقویت توان تأمین مالی شرکت‌های دانش‌بنیان خراسان جنوبی پیش‌بینی شده است. معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور تأکید کرد: هر اندازه سرمایه و توان صندوق پژوهش و فناوری استان افزایش پیدا کند، امکان استفاده از خطوط اعتباری بیشتر و ایفای نقش مؤثرتر آن به‌عنوان کارگزار تأمین مالی شرکت‌ها نیز فراهم خواهد شد. افشین همچنین از برنامه‌ریزی برای راه‌اندازی هاب صادراتی محصولات دانش‌بنیان و فناور خراسان جنوبی خبر داد و اظهار داشت: در صورت تأیید فضای پیشنهادی و مدل اجرایی، در مجموع ۵۰ میلیارد تومان برای این موضوع در نظر گرفته می‌شود که از این میزان، ۱۰ میلیارد تومان برای بازسازی و تجهیز زیرساخت و ۴۰ میلیارد تومان برای برنامه‌های شتاب‌دهی و حمایت از شرکت‌ها اختصاص خواهد یافت.
هاب صادراتی باید به آماده سازی شرکت ها برای صادرات کمک کند
وی تصریح کرد: هاب صادراتی نباید صرفاً یک فضای فیزیکی باشد بلکه باید به مرکزی برای توسعه بازار، آماده‌سازی شرکت‌ها برای صادرات، شتاب‌دهی کسب‌وکارهای فناور و تسهیل حضور محصولات دانش‌بنیان استان در بازارهای هدف تبدیل شود. معاون علمی رئیس‌جمهور افزود: خروجی این حمایت نیز باید قابل سنجش باشد و مشخص شود چند شرکت از خدمات هاب استفاده کرده‌اند، چه میزان بازار جدید ایجاد شده و چه اثری در افزایش صادرات محصولات فناورانه استان داشته است. افشین در ادامه، اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه را یکی از مهم‌ترین ابزارهای حمایت از صنایع و شرکت‌های خراسان جنوبی دانست و اظهار کرد: برای شرکت‌ها و صنایع استان یک مسیر سبز یک‌ماهه در نظر گرفته می‌شود تا طرح‌های تحقیق و توسعه آنها با سرعت بیشتری بررسی شود و مجموعه‌های واجد شرایط بتوانند از ظرفیت اعتبار مالیاتی استفاده کنند. معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور خاطرنشان کرد: بخش خصوصی می‌تواند طرح‌های خود را برای توسعه زنجیره ارزش ارائه کند و در صورت تأیید از ظرفیت قانونی استفاده کند تا بخشی از منابع مالیاتی خود را در تحقیق و توسعه، توسعه فناوری و ایجاد ارزش افزوده در همان بنگاه اقتصادی هزینه کند. افشین با تأکید بر تضمین فرآیند تأیید اعتبار مالیاتی افزود: شرکت‌هایی که طرح آنها از سوی معاونت علمی تأیید می‌شود نباید نسبت به فرآیند استفاده از این ظرفیت نگرانی داشته باشند و سازوکارهای لازم برای تسهیل امور مالیاتی آنها پیش‌بینی شده است.
اشاره ای به سفرهای استانی
وی با اشاره به اینکه این سفر، چهل‌ودومین سفر استانی وی در دولت چهاردهم است گفت: با تکمیل دور نخست سفرها، مرحله بعدی بر اجرای زنجیره‌های توافق‌شده و پیگیری عملیاتی پروژه‌ها متمرکز خواهد بود و در سفرهای بعد، به جای طرح کلی مسائل، روند پیشرفت پروژه‌ها، شرکت‌ها و زنجیره‌های منتخب به‌صورت میدانی بررسی می‌شود. معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور در پایان با تأکید بر ضرورت تسریع در اجرای مصوبات خاطرنشان کرد: حمایت‌های معاونت علمی بر مبنای همکاری دوطرفه و نتیجه‌محور انجام می‌شود؛ معاونت ظرفیت‌های مالی و ملی را وارد استان می‌کند. وی تصریح کرد: در مقابل، انتظار داریم استان نیز سهم مالی، زیرساخت، کارگزار، شرکت‌ها و برنامه اجرایی خود را در زمان مقرر فراهم کند تا مصوبات از روی کاغذ خارج شده و به سرمایه‌گذاری، تولید، صادرات و ارزش افزوده واقعی برای خراسان جنوبی تبدیل شود.
