صدای لاستیکهایی که روی آسفالت میلغزند و جیغ ترمزهایی که دیر کشیده میشوند، امسال باز در جاده های خراسان جنوبی شنیده شد. سوانح رانندگی همچنان کابوسی خاموش در جادهها و خیابانهای استان است؛ کابوسی که تاکنون ۲۲۹ نفر را از خانوادهها جدا کرده و هزاران نفر دیگر را مصدوم و زخمی باقی گذاشته است.
غلامعباس عزیزی، مدیرکل پزشکی قانونی خراسان جنوبی، آمار نگرانکننده ای را اعلام کرد: «از ابتدای سال، ۳ هزار و ۹۶۴ نفر در حوادث رانندگی مصدوم شدهاند که هزار و ۲۴۵ نفر زن و ۲ هزار و ۷۱۹ نفر مرد بودهاند. از جانباختگان، ۱۸۷ نفر در جادههای برونشهری، ۱۵ نفر در جادههای روستایی و ۲۷ نفر در حوادث درون شهری جان خود را از دست دادهاند.» این ارقام، تنها یک شماره در پروندهها نیست؛ روایتگر تراژدیهای ملموس و روزمرهای است که خانوادهها و جامعه را درگیر کرده است.
آنچه شدت هشدار این آمار را بالا می برد، ساختار جغرافیایی و زیرساختهای استان است؛ جادههای طولانی و ناایمن برونشهری که اغلب خطکشی استاندارد، روشنایی کافی و نقاط توقف اضطراری ندارند، بیشترین قربانیان را گرفتهاند. سوانح درون شهری و روستایی، هرچند کمتر، اما نشاندهنده غفلت در آموزش و فرهنگ رانندگی و همچنین سرعت غیرمجاز و رعایت نکردن قوانین است.
بررسیها نشان میدهد مردان به دلیل فعالیتهای بیشتر در جادهها و رانندگی طولانی، دو برابر زنان در این حوادث آسیب دیدهاند؛ اما هیچ ارقام رسمی درباره میزان رعایت قوانین و استفاده از کمربند ایمنی یا کلاه ایمنی در دسترس نیست.
این وضعیت، هشدار به مسئولان و شهروندان است. استانهایی که سالها با فرهنگ ترافیکی ضعیف دست و پنجه نرم میکنند، برای کاهش تلفات به برنامههای بلندمدت آموزشی، افزایش کنترل و تقویت زیرساختها نیاز دارند. عزیزی در ادامه صحبتهای خود تأکید کرد: «سوانح ترافیکی همچنان از مهمترین عوامل بروز آسیبهای جسمی در استان به شمار میرود.» واقعیت این است که هر تصادف، بیش از یک آمار است؛ خاطرهای تلخ در ذهن بازماندگان، از دست رفتن روزهای زندگی و ایجاد فشار اجتماعی و اقتصادی در خانوادهها.
آمار امسال، بازتابی از روندی نگرانکننده است که اگر به آن پرداخته نشود، نه تنها جان شهروندان به خطر میافتد، بلکه کیفیت زندگی و اعتماد مردم به مسؤولان نیز تضعیف میشود. افزایش ایمنی، فرهنگ رانندگی، سرعت کنترلشده و توجه به آموزش رانندگان، تنها راه پیشگیری از تبدیل جادههای خراسان جنوبی به راههای مرگبار است.
